Aside Benzoic ni kristu y'umweru ifite ishusho y'urushinge idafite ibara ifite formula C6H5COOH. Ifite impumuro nto kandi nziza. Bitewe n'ubushobozi bwayo bwo gukora ibintu byinshi, aside Benzoic ikoreshwa mu nganda zitandukanye, harimo kubungabunga ibiribwa, imiti, n'amavuta yo kwisiga.
Aside Benzoic na esters zayo biboneka mu buryo busanzwe mu moko atandukanye y'ibimera n'inyamaswa. Ikigaragara ni uko imbuto nyinshi zifite ingano nini, hafi 0.05%. Imbuto zeze z'ubwoko butandukanye bwa Vaccinium, nka cranberry (V. vitis-idaea) na bilberry (V. myrtillus), zishobora kuba zirimo urugero rwa aside benzoic ruri hagati ya 0.03% na 0.13%. Byongeye kandi, pome zikora aside benzoic iyo zandujwe n'uduhumyo twa Nectria galligena. Iki kintu cyagaragaye kandi mu ngingo z'imbere n'imitsi ya ptarmigan yo mu ishyamba (Lagopus muta), ndetse no mu misemburo ya muskoxen y'ingabo (Ovibos moschatus) n'inzovu zo muri Aziya (Elephas maximus). Byongeye kandi, gum benzoin ishobora kuba irimo aside benzoic igera kuri 20% na 40% bya esters zayo.
Aside ya Benzoic, ikomoka ku mavuta ya kasiya, ni nziza cyane ku mavuta yo kwisiga akomoka ku bimera gusa.
Gukoresha aside Benzoic
1. Gukora phenol bisaba gukoresha aside benzoic. Byagaragaye ko phenol ishobora kuva kuri aside benzoic binyuze mu gutunganya aside benzoic ishongeshejwe n'umwuka ugabanya ubushyuhe, byaba byiza umwuka, hamwe n'umwuka ushyushye ku bushyuhe buri hagati ya 200°C na 250°C.
2. Aside Benzoic ikora nk'intangiriro ya benzoyl chloride, igira uruhare runini mu gukora imiti itandukanye, amarangi, impumuro nziza, imiti yica ibyatsi, n'imiti. Byongeye kandi, aside Benzoic inyura mu mikorere y'umubiri igatuma habaho esters za benzoate, amide za benzoate, thioesters za benzoate, na anhydride ya benzoic. Ni ikintu cy'ingenzi mu miterere y'ibintu byinshi by'ingenzi biboneka mu bidukikije kandi ni ingenzi mu binyabutabire by'umwimerere.
3. Imwe mu mikoreshereze y'ingenzi ya aside benzoic ni nk'ikintu kirinda ubushyuhe mu rwego rw'ibiribwa. Ikunze gukoreshwa mu binyobwa, mu mbuto no mu isosi, aho igira uruhare runini mu gukumira ikwirakwira ry'ibihumyo, imisemburo, na bagiteri zimwe na zimwe.
4. Mu rwego rw'imiti, aside benzoic ikunze guhuzwa na aside salicylic kugira ngo irwanye indwara z'uruhu nk'iz'ikirenge cy'umukinnyi, ibibyimba, n'ibyimbirwa. Byongeye kandi, ikoreshwa mu buryo bwo kuvura indwara bitewe n'ingaruka zayo za keratolytic, zifasha mu gukuraho ibiheri, ibigori, n'udusimba. Iyo ikoreshejwe mu buvuzi, aside benzoic ikoreshwa mu buryo busanzwe. Iboneka mu buryo butandukanye, harimo amavuta, amavuta yo kwisiga, n'ifu. Ubusanzwe aside benzoic ikoreshwa muri ibi bicuruzwa iri hagati ya 5% na 10%, akenshi ihuzwa n'ingano imwe ya aside salicylic. Kugira ngo havurwe neza indwara z'uruhu za fungus, ni ngombwa gusukura no kumutsa neza agace kafashwe n'indwara mbere yo kuyikoresha agace gato k'umuti. Ubusanzwe kuyikoresha bigirwa inama inshuro ebyiri cyangwa eshatu ku munsi, kandi gukurikiza ubuyobozi bw'umuganga ni ingenzi kugira ngo ubone umusaruro mwiza.
Aside Benzoic ifatwa nk'ifite umutekano iyo ikoreshejwe neza; icyakora, ishobora gutera ingaruka mbi ku bantu bamwe na bamwe. Ingaruka mbi zikunze kugaragara cyane zirimo ingaruka z'uruhu nko gutukura, kuribwa, no kurakara. Ibi bimenyetso muri rusange ni ibyoroheje kandi by'igihe gito, nubwo bishobora kubangamira bamwe. Niba kurakara bikomeje cyangwa bikomeje kwiyongera, ni byiza guhagarika gukoresha uyu muti no gushaka ubuyobozi ku muganga w'inzobere mu by'ubuzima.
Abantu bazwiho kwandura aside benzoic cyangwa ikindi kintu kirimo bagomba kwirinda gukoresha ibikomoka kuri iyi aside. Byongeye kandi, birabujijwe kuyikoresha ku bikomere bifunguye cyangwa uruhu rwavunitse, kuko iyo aside yinjijwe mu ruhu rwangiritse ishobora gutera uburozi mu mubiri. Ibimenyetso by'uburozi mu mubiri bishobora kuba birimo isesemi, kuruka, kubabara mu nda, no kuzerera, bigasaba ubufasha bwihuse kwa muganga.
Abagore batwite n'abonsa barashishikarizwa kugisha inama abaganga babo mbere yo gukoresha imiti irimo aside benzoic kugira ngo barebe ko umutekano wabo n'uw'abana babo utekanye. Nubwo ibimenyetso bigaragaza ingaruka za aside benzoic mu gihe cyo gutwita no konsa ari bike, ni byiza guhora witondera ibintu byose.
Muri make, aside benzoic ni ikintu cy'agaciro gifite akamaro kanini. Kuba isanzwe, imiterere yayo yo kubungabunga ibidukikije, n'uburyo ikoreshwa mu buryo butandukanye bituma igira akamaro mu nganda zitandukanye. Ariko, ni ngombwa gukoresha aside benzoic mu buryo bwizewe kandi bunoze, ukurikiza amabwiriza asabwa kandi ukagisha inama abaganga mu gihe bibaye ngombwa.
Igihe cyo kohereza: Ukuboza 18-2024
